T\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 etkisi alt\u0131na alan ve havac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc temellerinden sarsan Covid-19 salg\u0131n\u0131 sonras\u0131, yeni uygulama ve kurallar ile sekt\u00f6r tekrar aya\u011fa kalkmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bildi\u011finiz gibi 1 Haziran itibariyle i\u00e7 hat u\u00e7u\u015flar\u0131 ba\u015flad\u0131. D\u0131\u015f hat u\u00e7u\u015flar\u0131 i\u00e7in de g\u00fcn say\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n
Ancak bu g\u00fcnlerde bir yan\u0131m\u0131z seyahat etmek isterken, bir yan\u0131m\u0131z da u\u00e7akta hasta olmayaca\u011f\u0131ndan bir \u015fekilde emin olmak istiyor.<\/p>\n\n\n\n
Havayolu \u015firketleri, yolcular\u0131n kafas\u0131ndaki soru i\u015faretleri ve endi\u015feleri gidermek ad\u0131na, u\u00e7aklar\u0131 s\u00fcrekli dezenfekte ettiklerini ve havaland\u0131rma sistemlerinde bulunan HEPA filtreleri sayesinde t\u00fcm mikroplar\u0131n %99,97\u2019sinin etkisiz hale getirildi\u011fine y\u00f6nelik a\u00e7\u0131klamalar ve sosyal medya payla\u015f\u0131mlar\u0131 yap\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n
Bu y\u00fczden de u\u00e7akta vir\u00fcs bula\u015fma riskinin, ba\u015fka herhangi bir kapal\u0131 ortama g\u00f6re \u00e7ok daha d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yineleyerek, ameliyathaneler kadar temiz bir havan\u0131n, u\u00e7aklar\u0131nda oldu\u011funa yolcular\u0131 ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n
Ancak durum havayollar\u0131n\u0131n s\u00f6yledi\u011fi kadar masum de\u011fil! U\u00e7ak kabinlerinde soludu\u011fumuz havan\u0131n nem oran\u0131 y\u00fczde 10 civar\u0131nda. Bu durum v\u00fccudumuzun do\u011fal savunma sistemi olan bo\u011faz ve burnumuzdaki mukusun kurumas\u0131na sebep oluyor. Bir anlamda savunma sistemimiz zay\u0131fl\u0131yor. Mikroplar\u0131n v\u00fccudumuzu ele ge\u00e7irmesi ve yay\u0131lmas\u0131 i\u00e7in harika bir ortam olu\u015fuyor.<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u015fte bu mikrop ve vir\u00fcsleri solumamak i\u00e7in de u\u00e7aklarda, ad\u0131n\u0131 son d\u00f6nemde s\u0131k\u00e7a duydu\u011fumuz HEPA filtreleri var. Gelin \u015fu HEPA filtrelerine biraz yak\u0131ndan bakal\u0131m\u2026<\/p>\n\n\n\n
HEPA filtreleri, sadece bakteri, vir\u00fcs ve zararl\u0131 mikroorganizmalar\u0131 de\u011fil, insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 etkileyebilecek toz, polen, k\u00fcf gibi her t\u00fcrl\u00fc kirlili\u011fi filtrelemek i\u00e7in \u00fcretilen, \u00e7ok s\u0131k\u0131 \u015fekilde \u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f liflerden olu\u015fan bir sistem.<\/p>\n\n\n\n
Ad\u0131n\u0131, Y\u00fcksek Verimli Partik\u00fcl Tutucu anlam\u0131na gelen \u2018High Efficiency Particulate Air\u2019 kelimelerinin k\u0131saltmas\u0131ndan alan HEPA filtreleri, 0.3 mikron ve \u00fczeri b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki t\u00fcm partik\u00fclleri s\u00fczebiliyor.<\/p>\n\n\n\n
1980\u2019lerden itibaren u\u00e7aklarda kullan\u0131lmaya ba\u015flanan HEPA filtreleri, \u015fu anda aktif olarak u\u00e7an t\u00fcm havayollar\u0131n\u0131n u\u00e7aklar\u0131nda bulunuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc uluslararas\u0131 reg\u00fclasyonlara g\u00f6re, havayollar\u0131 kabinde belli bir hava kalitesi olu\u015fturmak zorunda. Bunu da HEPA filtreleri ile sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n\n\n\n
Seyir esnas\u0131nda u\u00e7ak kabinlerine hem bas\u0131n\u00e7land\u0131rma hem de iklimlendirme i\u00e7in s\u00fcrekli olarak d\u0131\u015far\u0131dan hava beslemesi yap\u0131l\u0131r. Kabindeki, istenilen s\u0131cakl\u0131k ve nem oran\u0131na sahip havan\u0131n ana kayna\u011f\u0131, d\u0131\u015f ortamdaki havad\u0131r. <\/p>\n\n\n\n
U\u00e7a\u011f\u0131n seyir irtifas\u0131ndaki \u015fartlar gere\u011fi a\u015f\u0131r\u0131 so\u011fuk ve d\u00fc\u015f\u00fck bas\u0131n\u00e7l\u0131 hava ile u\u00e7a\u011f\u0131n motorlar\u0131n\u0131n kompres\u00f6rlerinden ge\u00e7erken \u0131s\u0131nan ve bas\u0131n\u0131 y\u00fckselen hava birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. Ard\u0131ndan kar\u0131\u015ft\u0131rma b\u00f6lgesinden \u00e7\u0131kan hava, HEPA filtrelerinde s\u00fcz\u00fclerek kabinde dola\u015fmaya ba\u015fl\u0131yor. Ortalama 3 dakika boyunca kabinde dola\u015fan havan\u0131n bir k\u0131sm\u0131, u\u00e7a\u011f\u0131n arka b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki \u00e7\u0131k\u0131\u015f valflerinin yard\u0131m\u0131yla d\u0131\u015far\u0131 at\u0131l\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n
At\u0131lamayan ve kabinde kalan hava ise yeniden havan\u0131n kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 b\u00f6l\u00fcme d\u00f6n\u00fcyor. Burada d\u0131\u015f ortamdan yeni al\u0131nan so\u011fuk ve d\u00fc\u015f\u00fck bas\u0131n\u00e7l\u0131 hava, motorlardan yeni al\u0131nan s\u0131cak ve y\u00fcksek bas\u0131n\u00e7l\u0131 hava ile bir kez daha kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131larak tekrar kabinde dola\u015f\u0131ma giriyor ve ayn\u0131 d\u00f6ng\u00fc u\u00e7u\u015f boyunca her 3 dakikada bir s\u00fcrekli tekrarlan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n
Dolay\u0131s\u0131yla kabinde yolcular\u0131n soludu\u011fu havan\u0131n bir k\u0131sm\u0131 atmosfere at\u0131ld\u0131ktan sonra, b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 da yeni taze hava kaynaklar\u0131yla kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131larak tekrar yolcuya sunuluyor. Kar\u0131\u015fan hava, kabinde sirk\u00fclasyona girmeden \u00f6nce hava, HEPA filtrelerinde s\u00fcz\u00fclerek ar\u0131nd\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. HEPA filtrelerinin, 0.3 mikron ve \u00fczeri b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki t\u00fcm partik\u00fclleri s\u00fczebildi\u011fini s\u00f6ylemi\u015ftik. <\/p>\n\n\n\n
Bu noktada Covid-19 vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn partik\u00fcl boyutunun 0,3 mikrondan k\u00fc\u00e7\u00fck olup olmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemli bir detay olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. B\u00f6ylesi bir senaryoda, HEPA filtreleri bu partik\u00fclleri s\u00fczemeyece\u011fi i\u00e7in, yolcular vir\u00fcsl\u00fc havay\u0131 seyir esnas\u0131nda s\u00fcrekli solumak zorunda kalacaklar\u0131 i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir tehlike ortaya \u00e7\u0131kabilir. <\/p>\n\n\n\n
U\u00e7aklardaki HEPA filtrelerinin birka\u00e7 farkl\u0131 \u00fcreticisi var. Hepsinin ayr\u0131 bak\u0131m kurallar\u0131 olsa da, t\u00fcm HEPA filtreleri belirli s\u00fcre kullan\u0131ld\u0131ktan sonra, u\u00e7aklar\u0131n bak\u0131m\u0131 esnas\u0131nda yenileriyle de\u011fi\u015ftiriliyor.<\/p>\n\n\n\n
Her ne kadar havayollar\u0131, u\u00e7aklar\u0131nda Covid-19 ile etkin m\u00fccadeleyi, HEPA filtreleri \u00fczerinden veriyor olsa da unutmamam\u0131z gereken bir ba\u015fka \u00f6nemli yanl\u0131\u015f var. \u0130nsanlar\u0131n u\u00e7akta sadece vir\u00fcsl\u00fc havay\u0131 soludu\u011fu zaman hasta olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmesi. Bug\u00fcnlerde, u\u00e7akta dokundu\u011fumuz her yerin binlerce vir\u00fcs bar\u0131nd\u0131rabilme potansiyeli nedeniyle de hasta olunabilece\u011fini atlamamak gerek.<\/p>\n\n\n\n
Kaynak: Boardinginfo<\/p>\n\n\n\n